AKYURT

Ravlı köyünün nüfusu 1463 den sonra artar ve 1571 yılında 47 haneye ulaşır. 1844 yılında 94 kişi olan nüfusu, 1927 yılında 523 kişiye yükselir. 21 Ekim 1920 de Çubuk nahiyesinin kaza olmasından sonra 1928 yılında Ravlı köyü, 21 köyün bağlı olduğu nahiye (bucak) merkezi olur. Daha sonraki yıllarda “Ravlı” adı “Akyurt” olarak değiştirilir.

Hızla artan nüfusunun üstünlüğü ile 1971 yılında belediye teşkilatı kurulur. 20 Mayıs 1990 gün ve 20523 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 9.5.1990 gün ve 3644 sayılı kanun ile ilçe merkezi olur. İlçeye halen 21 köy bağlıdır.

Akyurt ilçesine bağlı köylerde eski yerleşmeler bulunur. Paleolitik Döneme kadar uzanan bu yerleşmeler, Eki Tunç Çağı’na kadar iner. Balıkhisar Köyüne 1 km. uzaklıkta, köyün kuzeydoğusunda bulunan “Höyüktepe” de Eski Tunç Çağına bir yerleşme yeri mevcuttur. Ayrıca Elecik Köyü sınırları içinde yer alan ve “Kızıleşik” tümülüsü olarak bilinen yerleşme alanında, 1987 yılında Anadolu Medeniyetleri Müzesi Müdürlüğü’nce kazı çalışmaları yapılmış, Roma dönemine ait bu tümülüste ele geçen eserler milat sonrası ilk yüzyılın özelliklerini taşır. Kızıleşik tümülüsünün örtü toprağı içinde milat öncesi yıllarına ait çanak çömlek parçaları bulunmuştur.

Ahmetadil Köyünde bulunan mermer “yılanlı taş” heykeli Roma dönemine ait olup, Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nin “Çağlar Boyu Ankara” bölümünde sergilenmektedir. Elecik, Güzelhisar (Kızılhisar), Ahmetadil, Balıkhisar, Karacalar, Doğanoluk ve Cücük köylerinde Roma dönemine ait bir çok antik esere rastlanır.

Balıkhisar ve Ravlı (Akyurt), tarihi “Kral Yolu” üzerinde bulunmaktadır. Bizanslılar dönemindede önemini koruyan bu yol, Birinci Haçlı ordusu tarafından kullanılmış ve 1101 yılında Müslüman Türklere karşı yapılan saldırılarda Ravlı yolu kullanılarak Çankırı taraflarına gidilmiştir.

1071 Malazgirt savaşından sonra Anadolu’ya gelen Oğuz Türkmen boylarına mensup aşiret ve oymaklar ilçemiz köylerine yerleşir. Özellikle “Kınık” ve “Büğdüz” boyları bu bölgede bulunur. Anadolu Selçukluları zamanında gelen Horasan melametiliğine mensup “derviş”, “baba” ve “şeyh” ünvanlı gönül erlerinin kurduğu zaviyelerle zenginleşen bu topraklar Müslüman Türklere vatan olur. Tarihi kaynaklardan bu bölgede “Balıkhisar” köyünün “ulu bir subaşılık”, yani idari bir birim olduğu anlaşılmaktadır. Osmanlılar döneminde de özelliğini koruyan Balıkhisar köyü, bu bölgenin en büyük yerleşme birimidir. Çubuk kazasından önce bu bölgede “Binari”, “Durasan” ve “Balıkhisar” idari birimleri bulunmaktadır.

Balıkhisar, Şeyhler (Göllü, Göller), Büğdüz, Karacalar, Ulupınar (Akyurt hudutları dahilinde ve Balıkhisar ile Karacalar arasında), Kozludere mezreası (Günümüzde Çardakbağı köyünün mahallesi) ve Korkaç (Balıkhisar köyü yakınında ve günümüzde bilinmeyen bir köy) köyleri Birinci Murad zamanından itibaren vakıf köylerdir. Daha sonra bu köyler İkinci Murad Han tarafından Mekke ve Medine’de bulunan fakir halkın ihtiyacı için “Haremeyn Vakıfları” adı altında vakfedilir.

Osmanlı tarihçisi Hoca Sadeddin Efendi “Tacü’t-Tevarih” isimli eserinde: “Ankara çevresinde Balıkhisarı adıyla tanınan bir şubaşılığı bütün köyleriyle yüce Allah her ikisininde şerefini devamlı kılsın, Haremeyn (Mekke ve Medine şehirleri) deki fakirlere vakf eylemiştir. Bu köylerin gelirinden Haremeyn halkı hala faydalanmaktadır.”

Birinci Murad Han zamanında Cücük köyüde, Osmanlının kuruluş yıllarında Kazan, Sincan, Kızılcahamam ve Çubuk bölgelerinin hakimi olan Turasan Beyin yeğeni Hızır Bali (Yeğen Bey)’nin mülkü olup, bu köyün gelirini günümüzde Ankara Anafartalar caddesi üzerinde bulunan eski adliye binasının yakınında olan Yeğen Bey Camiine vakfeder.

Ünlü seyyahımız Evliya Çelebi Ankara yolculuğunu Ravlı, Balıkhisar üzerinden yapar. 1402 yılında yapılan Ankara Savaşı’nda Yıldırım Bayezid Han ordusunu Çubuk ovasına Ravlı yolununu kullanarak getirir. Günümüzde Osmanlı dönemine ait ilçemiz ve köylerinde cami ve çeşmeler bulunmaktadır. Geçmişte çam ormanlarıyla ünlü olan bu bölgede maalesef günümüzde sadece “Çamköy” ismi kalmıştır.

Ankara şehir merkezine uzaklığı 33 km., 2000 Yılı Genel Nüfus Sayımına göre nüfusu ise 18.907’dir. İlçeye idari yönden 20 köy bağlıdır. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi kanunu ile 19 köy mahalle statüsüne geçmiş, Ahmetadil köyü ise orman köyü statüsünde kalmıştır. İlçe merkezinde Atatürk, Beyazıt, Kalaba, Timurhan, Yeşiltepe  ve Yıldırım Mahalleleri vardır.

Ankara’nın kuzey doğusunda yer alan Akyurt’un doğusunda Kalecik, güneyinde Altındağ, güneydoğusunda Elmadağ, batısında Keçiören ve kuzeyinde Çubuk ilçeleri bulunmaktadır. İlçe merkezi Çankırı’yı Ankara’ya bağlayan Devlet karayolu üzerindedir. İlçe merkezinden “Ravlı deresi” geçmektedir. Yüzölçümü 258 km²dir. İlçenin kuzeyinde “Tekebeli Dağı” (1250 m.), güneyinde “Hüseyingazi Dağı” (1415 m.) ve doğusunda “İdris Dağı” (1985 m.) vardır.

İlçenin tarımsal ve ekonomik yapısının gelişmesi, Ankara’ya en yakın ilçe olması, yüzün üzerinde fabrika ve işyerinin faaliyette bulunması, kapalı spor salonu ve beş yıldızlı bir otelin mevcudiyeti, gün geçtikçe sosyal ve kültürel hayatı daha da canlı hale getirmektedir.

Büğdüz Köyünde Zihinsel özürlülere yönelik bir Eğitim Uygulama Okulu, İlçe merkezinde bir Çok  Proğramlı Lise, bir Sağlık Meslek Lisesi olmak üzere iki Lise ve Gazi Üniversitesi Atatürk Meslek Yüksek Okulu vardır.

Kaynak: Abdülkerim Erdoğan, Adım Adım Ankara, Ankara Büyükşehir Belediyesi Yayınları, 2. Baskı, Ankara, 2008.