SARAYKÖY KASABASI

Eski yerleşmelerden olan kasaba, 1463 yılında 51 haneli ve “Kafirsarayı” adı ile anılan bir köy olup, Çubuk kazasına bağlıdır. 1571 yılında köyün nüfusu artmış ve 119 haneye çıkmıştır.

1463 yılında bu köyün geliri Sivas’ta bulunan “Buruciye Medresesi” vakfına aittir. 1530 yılında ise Ankara’da bulunan “Mevlana Abdullah Medresesi”ne, daha sonra da “Sarı Hatip Medresesi”ne vakfedilir.

Vakıf belgelerinde “Melike Hatun Kervansarayı” olarak bahsedilen yapının, Bizans döneminden kalma “Kafirsarayı” olma ihtimali vardır.

Türklerin ilk iskanlarında burada gayr-i Müslim nüfusun varlığı “Kafirsarayı” denilmesine sebep olmuştur. Ankara-Çankırı ve Atatürk Havalimanı yolu üzerinde bulunması dolayısıyla hızla gelişen köy, kısa sürede imara açılmış, yapı kooperatiflerinin kurulması, özel ve kamu sanayi kuruluşlarının bu bölgede yatırım yapması sonucu göç almış ve belediye teşkilatı kurulmuştur. Meşhur “Kavacık” memba suları günümüzde terkedilmiş olan eski “Kavacık” köyünden çıkmaktadır.

Günümüzde Pursaklar ilçesine bağlı olan kasabada Cumhuriyet, Fatih, Osmangazi ve Gümüşoluk mahalleleri vardır.