|
Çile Dağı’nın doğu yamaç eteklerinde bulunan köy, Ankara-Polatlı karayoluna 13 km, ilçe merkezine ise 28 km uzaklıktadır. Bacı, Hıdırşeyh, Boyalı Çiftliği, Tekke (Ayaş) ve Poyraz köyleri ile komşudur.
Galat dönemine ait Kale mevkkinde “Girmeç Kale” bulunmaktadır. Bizans yol ağını da gözetleyen bu kale Ankara Çayı Vadisi’ne hakim bir tepededir. Ayrıca “Kiremitli” ve “Camili” mevkilerinde yerleşme yerleri vardır. “Üçkızlar Hamamı” olarak bilinen “Ilıca” suyu kaynağında bulunan yapının hangi döneme ait olduğunu tespit edemedik. Demir madeni ağırlıklı olan bu su, cilt hastalıkları tedavisine iyi geldiği Osmanlı belgelerinde zikredilir.
Osmanlı ulaşım yolları üzerinde bulunan köy, Bacı kazasına bağlı olup, 1530 yılında “Gömec mezrası” olarak zikredilir ve yıllık 150 akçe vergisi vardır. “Gömec” Yörükan cemaatlerinden olup, Kırşehir, Yozgat ve Mersin bölgesinde iskan edilmiştir.
1825 yılında yapılan Osmanlıca kitabeli bir çeşme ve çamaşırhane bulunmaktadır. Kitabede: “1240. Sahib’ül-hayrat vel-hasenat rızaenlillahi el-Fatiha” ibaresi yazılıdır.
oldukça İlk yerleşmelerden ve Ankara Çayı vadisi yamacında, Ayaş ilçe sınırına yakın, dere içinde bulunan köyde antik “Girmeç kale” bulunmaktadır. Hızlı gelişmekte olan köyün ilçeye uzaklığı. olup, 276 nüfusludur.
1850 yıllarında Kastamonu’dan aileler gelir. Günümüzde köyde, Çobanlar (yerli) ve Danacılar (Kastamonu’dan gelen Yörükler) sülalelerine mensup aileler oturur. Köy camii 1990 yılında yeniden yapılmış, çok amaçlı köy konağı inşaatı ise devam etmektedir.
Ankara Çayı köy arazisinden geçer. Tarımsal Kalkınma ve Sulama Kooperatifi’nin bulunduğu yörede kuru ve sulu tarım yapılır. Hayvancılık yapılmamaktadır. Buğday, arpa ve bostan (kavun-karpuz), pancar, soğan ve ay çiçeği ekimi yapılır. Çile Dağı yamaçlarında meşe ve türü ağaçlar görülür. Köy içinde ceviz ağacı çoktur. Türkmen geleneğinin hakim olduğu yörede günlük olarak bazlama yenir. Mahalle konumunda olan yerleşme Temelli Belediyesi’ne bağlıdır. İlköğretim Temelli Beldesi’nde taşımalı olarak sürdürülmektedir.
|